Veel organisaties kampen met een vrijwilligerskort en door de individualisering en ontkerkelijking zal het aantal vrijwilligers snel teruglopen. Dat klinkt aannemelijk, maar het valt erg mee. Het aandeel Nederlanders dat zichzelf vrijwilliger noemt, is al jaren stabiel en het aandeel dat vrijwilligerswerk doet, is zelfs licht gestegen.

Onlangs interviewde ik twee deskundigen uit het vrijwilligerswerk: Lucas Meijs, bijzonder hoogleraar vrijwilligerswerk en Peet Valstar, gemeenteadviseur bij de PKN en samensteller van een werkboek over vrijwilligerswerk. Beiden zijn positief over het vrijwilligerswerk in Nederland en zien weinig reden tot klagen. Want er zijn nog steeds heel veel vrijwilligers en er wordt nog heel veel vrijwilligerswerk gedaan.

Komen al die noodkreten van sportclubs, zorgorganisaties en scholen dan uit de lucht vallen? Nee, echt niet. Ze ervaren wel degelijk een tekort en deels is dat te verklaren omdat minder mensen warm lopen voor het bestuurswerk en vrijwilligers iets minder tijd aan hun vrijwillige activiteiten besteden.

Het grootste probleem voor organisaties is dat de vrijwilliger zelf is veranderd. We willen wel actief zijn maar het moet in onze volle agenda passen en ook nog een beetje leuk zijn. Er wordt dan ook steeds meer vrijwilligerswerk op projectbasis georganiseerd. Organisaties kunnen niet meer werken met een bak vrijwilligers waar ze er een paar uit plukken als dat nodig is. De vrijwilligers zijn er nog wel, maar het werk moet aan hen aangepast worden.

Deze veranderingen hebben de overheid ook wat te zeggen. In eerste instantie: geniet van al die vrijwilligers van scholen, sportclubs, kerken, musea, belangenverenigingen, politieke partijen, zorginstellingen en dergelijke. Wat dat betreft is Nederland gewoon een mooi land. Waardeer dat en houd daar rekening mee. Ga daarom ook niet rücksichtslos met het vrijwilligerswerk om door blind in te zetten op betaald werk. Juist mensen met een kleine deeltijdbaan of zonder inkomen doen veel vrijwilligerswerk. Push hen dan niet tot minimaal drie dagen per week werken.

De bottomline is dat we als Nederland nog steeds een geweldige hoeveelheid vrijwilligers hebben, waar we veel aan te danken hebben. Daar zorg je goed voor, zonder het te verdringen voor betaald werk. Ten slotte werken we om te leven en leven we niet om te werken.