In het nieuws kwam 8 juni jl. dat een 96-jarige Rotterdamse vrouw de moord heeft bekend op de Leidse ingenieur Felix H.E. Guljé. Ze schreef Henri Lenferink, de burgemeester van Leiden, een brief. De vrouw moet toen dus ongeveer 30 jaar oud zijn geweest, toen ze de man op 1 maart 1946 in zijn deuropening heeft neergeschoten.
Laat ik, afgaande op de krantenberichten, aannemen dat achter haar onthulling een vorm zit van ‘schoon schip maken’. Ze wist immers inmiddels, dat dhr. Guljé geen collaborateur is gebleken. Voor diens oudste zoon, Eugene, komt dit berouw te laat: heel zijn leven lang had hij de moord op zijn vader willen ophelderen, maar hij stierf twee jaar geleden. Maar veel levende familieleden zullen opgelucht zijn door deze onthulling.
De daad zelf, het schoon-schip-maken-op-leeftijd, verdient ook aandacht. Deze bijna honderdjarige blikt terug op haar leven, waarvan zij nog iets kwijt wil, kwijt moet, wat ze lang, mogelijk met veel moeite, verzwegen heeft. Zo is deze vrouw opeens ook een publiek voorbeeld van wat bij veel ouderen gebeurt.
We hebben dus dit ‘schoon schip’-verschijnsel zelf, en daarnaast de mogelijke positieve effecten daarvan op derden – of sowieso de effecten van het verloop van iemands levenseinde op derden. Precies deze twee kanten van een levenseinde – iemands binnenwereld en zijn of haar ‘buitenwereld’ – blijken twee belangrijke positieve redenen waarom christenen een lobby voor actieve vormen van euthanasie of van een zelfgekozen levenseinde niet graag steunen. Hoezeer ook bewust van wat lijden zoal kan oproepen.
Wie het leven via een eigen besluit wil beëindigen, kan daarmee ook moeilijke hobbels uit de weg gaan. Die hobbels zijn mogelijk zelfs de aanleiding tot zo’n besluit. Maar valt over lijden niet meer te zeggen dan alleen dat het ongewenst is? Onder druk kan iemand, zeker op leeftijd, dus ook iets uiten wat al lang wroette. En daarmee levens van derden beïnvloeden.
Iemand kan een ‘besluit’ tot sterven wel een individuele verantwoordelijkheid noemen, maar intussen beïnvloedt dit levens van derden ingrijpend. Iemand kan het een ‘bewust besluit’ noemen, maar welke rol speelt hier een onderliggende binnenwereld? Mag iets anders dan ‘mijn eigen wil’ een bepalende factor zijn voor hoe mijn leven verloopt?
Over lijden, levenseinde, palliatieve en pastorale zorg, waardigheid en keuzes valt veel te zeggen. En het is waar dat christenen niet anderen en hun geweten iets moeten voorschrijven, als dat al zou kunnen. Maar inzage geven in eigen overwegingen kan wel. Waar het mij nu om gaat, dat zijn de binnen- en buitenwereld die bij alle individuele besluiten meespelen. Ook op leeftijd.
Een kernvraag is dan of sterven het levenseinde is.
Wat een verrukkelijk stuk op een opinie-site van de ChristenUnie!!
Vergun mij om aan te haken bij de laatste regel:
‘Een kernvraag is dan of sterven het levenseinde is.’
Wij bij de ChristenUnie en bij Christus’ Kerk in het algemeen, weten immers dat het sterven beslist niet het levenseinde is! Wij weten van de Schepper van hemel en aarde Zelf dat er dan een nimmer eindigende eeuwigheid begint, waarin wij door de al of niet door de ‘wetenschap’ ‘aantoonbare’ [zag u het dom (excuseer weer even) gelul bij K&vdB ook?] oneindige God rechtvaardig geoordeeld zullen worden, los van het niet ter zake doende feit of wij daar nou wel of niet in geloven!
Persoonlijk ben ik er [door Hem] van overtuigd, dat die laatste [lijdens-]fase in ons leven van een onschatbare waarde voor de eeuwigheid kan zijn, als wij daaronder onze hooghartigheid willen verliezen en tot ootmoedig berouw willen komen. Dat is wel een beduidend stuk méér dan slechts ‘schoon schip maken’ hoor! Het voorbeeld van die éne moordenaar aan het kruis, heeft zich in het dagelijkse leven gelukkig veelvuldig herhaald, met eeuwig heil [= is voorspoed, geluk, welzijn, redding, verlossing volgens mijn woordenboek] tot gevolg.
Laten wij bij de ChristenUnie dienaangaande maar een ruime getuigenispartij blijven!!