De SGP breekt – en terecht

24.05.2011 |

Simone Kennedy-Doornbos, nummer drie op de ChristenUnielijst voor de Eerste Kamer, blijft gewoon fractievoorzitter in Amersfoort. De SGP had een zetel in de Eerste Kamer (2007) en het Europees Parlement (2009) te danken aan haar geloofsbroeders. Bij de verkiezingen van gisteren had de ChristenUnie bovendien een grotere restzetel dan de SGP en vond dus dat ze recht had op een wederdienst. Te meer aangezien het slecht imago van de SGP de ChristenUnie, bij samenwerking, eerder stemmen kost dan oplevert. Die SGP koos gisteren duidelijk voor haar politieke bondgenoten VVD, PVV en CDA en liet de ChristenUnie met lege handen staan. De boodschap is duidelijk: het is voorbij.

Al ruim twintig jaar zijn de relaties aan het verzuren. De SGP zet daarbij als strategisch wapen in dat zij niet veranderd zou zijn, maar dat GPV en RPF (en later de ChristenUnie) een andere weg waren ingeslagen. Onjuist. Waar de drie kleine christelijke partijen zich in de jaren tachtig nooit “rechts” wilden noemen, omdat ze niet links en niet rechts waren, is de SGP de laatste twee decennia opzichtig gaan flirten met het (neo)conservatieve denken. Zoals GPV en RPF in de jaren negentig iets richting centrum-links zijn verschoven, zo sloeg de SGP rechtsaf. Je ziet dit duidelijk aan hun voorkeur voor het kabinet-Rutte en hun meer oppositionele houding richting Balkenende IV.

Een tweede verandering bij de SGP hangt samen met zuilvorming in haar achterban. Sinds pakweg 1970 zijn de bevindelijke gereformeerden zeer actief bezig zichzelf te bundelen in eigen organisaties (denk aan het Reformatorisch Dagblad). Dat deden andere orthodoxe protestanten ook (bijvoorbeeld in de Evangelische Omroep en de RPF), maar dan met een meer open houding jegens de moderne tijdgeest. De bevindelijken zonderden zich af, bouwen een muur om zich heen. Zo nu en dan was er discussie of dat nu wel de juiste weg was, maar vrijwel altijd reageerde men door de muur te laten staan, of zelfs nog iets hoger op te trekken.

Ook in dat opzicht waren de jaren negentig een moment van discussie. Er was heftige discussie over de ‘roeping’ van de vrouw. De SGP had in 1989 nog besloten dat vrouwen in ieder geval actief kiesrecht mochten hebben. Passief kiesrecht was en bleef uit den boze. De partij sprak in 1993 ook expliciet uit dat vrouwen het partijlidmaatschap niet toekwam. De SGP werd dus eerder strenger dan soepeler.

Komt al deze ellende dan door die akelige SGP, die zich verschanst heeft in haar eigen zuil? De essentie is een verschil in mentaliteit, dat al veel eerder zichtbaar was. De beweging rondom EO en RPF trad de maatschappij actief tegemoet en stelde zich ook open voor invloeden van buitenaf. Sociologisch gezien was de beweging van de bevindelijken echter vooral defensief. Tot diep in de jaren tachtig vond men elkaar in de praktijk en kon men samenwerken, maar daarna gingen de wegen uiteen. In bevindelijke kring werd men strenger. Zo zie je bij de EO dat rond 1990 enkele mensen uit de Gereformeerde Gemeenten die al decennialang voor die omroep actief waren, zich nu ineens gedwongen voelden te verkassen naar de Nederlandse Hervormde Kerk. Juist begin jaren negentig haalden de bevindelijken de teugels aan en metselden ze de muur nog wat hoger.

De openheid van RPF en GPV leidde tot veranderingen op inhoudelijk en cultureel gebied. Inhoudelijk, doordat men een iets grotere rol aan de overheid ging toedichten – dat was nodig in een steeds complexer wordende maatschappij, vond men. Cultureel door de invloed van de postchristelijke maatschappij en de evangelische beweging.

Maar belangrijkst: RPF en GPV werden minder tolerant ten opzichte van het vrouwenstandpunt van de SGP. De ongeschreven regel was in de jaren tachtig toch, dat als RPF en/ of GPV met de SGP wilde samenwerken, zij geen vrouwen op hun kandidatenlijsten zetten. Vanaf eind jaren tachtig begonnen GPV en RPF te denken: moeten wij per se onze vrouwen achterstellen, belemmeren in hun politieke ontwikkeling, om de SGP een dienst te bewijzen bij haar interne problemen? Tot een echte clash kwam het toen de RPF voor de Europese verkiezingen van 1994 een vrouw kandideerde: G. Visser-van Lente. Op plaats 21 maarliefst, maar omdat het hier een gecombineerde lijst met de SGP betrof, en de SGP midden in haar ‘vrouwencrisis’ zat, schreeuwde die laatste partij moord en brand. Een breuk kon ternauwernood worden voorkomen doordat Visser uit eigen beweging terugtrad. Deze rel deed de RPF goed: de partij trok veel vrouwelijke kiezers, ook uit bevindelijke kring. In 2002 herhaalde dit circus zich, toen Tineke Huizinga Kamerlid werd en de SGP haar niet als woordvoerder wilde accepteren.

Wat we dus gisteren zagen, de SGP die opzichtig de ChristenUnie dumpt, is de cumulatie van een proces van verwijdering dat al minstens twintig jaar gaande is. Dit proces is het gevolg van een verschil in natuur tussen beide bewegingen: de een treedt de maatschappij tegemoet, de ander verschanst zich. Dat heeft de laatste decennia op allerlei vlakken (lokaal, provinciaal, landelijk, Europees) tot steeds pijnlijkere botsingen geleid. De SGP is in dit opzicht meer realistisch en zegt nu keihard: get real, het is voorbij, wij zijn geen bondgenoten meer. De ChristenUnie wil vanwege haar bundelingsideaal niet loslaten, maar straalt in alles uit dat ze het bondgenootschap met de SGP eigenlijk als een last ervaart.

Laten we dus de SGP dankbaar zijn voor haar eerlijkheid van gisteren, ook al was het een tikkie lomp. Natuurlijk is er een geloofsband als je beide christen bent. Maar de ChristenUnie focust wel erg overdreven op de band met die paar SGP-ers. Bij het CDA, GroenLinks, PvdA, VVD, PVV en SP zitten alles bij elkaar veel meer geloofsgenoten. Ook met hén is er geloofsverwantschap. Gisteren hadden we een geloofsgenoot van de SGP in de Eerste Kamer kunnen helpen. Maar ik zie in het parlement liever politieke bondgenoten. Dat is de SGP, zo maakte zij gisteren nog eens duidelijk, al lang niet meer.

===

Net even een rekensommetje gedaan dat té interessant is om uit dit stuk weg te laten: in Flevoland en Noord-Brabant stemde een VVD-er op een PVV-er. In Utrecht stemde VVD op CDA en in Limburg precies andersom. In Zeeland steunde PvZ de PVV. Rekening houdend met de verschillen in stemzwaarte per provincie, zou dit tot zover het CDA 22 extra stemmen opleveren, de PVV 645 extra en de VVD een verlies van 569. Dan zou de VVD er wellicht een zetel bij inschieten en dan zou het doel (de PVV en dus de coalitie een extra zetel bezorgen) niet gehaald worden. Dus is geregeld dat in Zuid-Holland een CDA-er op de VVD zou stemmen, en de SGP op het CDA om te voorkomen dat vervolgens de christendemocraten op verlies kwamen te staan. Netto resultaat: PVV +645, CDA +22, VVD +72. De SGP was dus nodig om de PVV aan een extra zetel te helpen. Dat maakt de reactie van de SGP na afloop van deze stemming boeiend. Men zei: “wij zijn verantwoord met onze reststemmen omgegaan, maar geldt dat ook voor de ChristenUnie?” Blijkbaar vindt de SGP het verantwoord om haar reststemmen te geven aan de PVV, in plaats van de CU.

Katholiek | Historicus VU | Student bedrijfskunde | fractielid ChristenUnie Amersfoort | Driewekelijkse column op Opunie.nl

39 reacties

  1. [...] Vandaag gepubliceerd op Opunie. [...]

  2. Misschien verwacht de auteur het niet van mij, maar ik kan een heel eind meegaan met deze analyse.

    Ook ik (RPF- en later CU-lid sinds jaar en dag) heb die zwarte-kousenreflexen in de jaren tachtig en negentig hoofdschuddend aangezien. Er is zelfs een tijd geweest dat ik Meindert Leerling te rechts en – om maar eens iets te noemen – te pro-Israël vond. Waar blijft de tijd? Ik duid mijn reserves tegen Leerling nu meer in termen als dat ik hem toen blijkbaar niet ‘cool’ vond. Nu heb ik grote heimwee naar de man en zou hem verre boven Slob c.s. verkiezen. Om zijn islamkritische houding. Om zijn rapport over het enig juiste homostandpunt dat onze partij zou moeten hebben, voor de interne aangelegenheden. (Homo-discriminatie in de samenleving moet intussen actief bestreden worden).

    De sociologische duiding die hierboven gegeven wordt, is echter te beperkt. De opkomst en ondergang van Paars, de inhoudelijke maar al te ongevaarlijke ‘pseudo-oppositie’ van Bolkenstein tegen het monsterverbond van PvdA-VVD-D66, de fabelachtige opkomst van de LPF, de nooit meer geheel uitgedoofde Fortuyn-revolte, met Geert Wilders en zijn partij als de huidige én blijvende exponent – dit alles heeft het christelijke erf en de christelijke politiek natuurlijk veel gevoeliger bewogen dan Van Mulligen lijkt te suggereren – door het niet te noemen.

    In de slotalinea wordt de PVV wel genoemd:

    >> Bij het CDA, GroenLinks, PvdA, VVD, PVV en SP zitten alles bij elkaar veel meer geloofsgenoten. Ook met hén is er geloofsverwantschap.

    Als discipel van Geert TWED (Tegen Wil En Dank), zeg ik: dank voor deze nuchtere en eerlijke vaststelling. (De partijleiding wil er geloof ik nog steeds niet helemaal aan.)

    Maar het tekent wel weer de spagaat waar de ChristenUnie in zit. De koers lijkt duidelijk, en het oppositievoeren zeer doelgericht en doelmatig. Bij grote groepen potentiële kiezers landt dit helaas niet. Ik ben erg voor een conservatievere CU. Omdat dat verhaal over die grote collectieve sector (incl. de zwaar collectieve ontwikkelingssamenwerking) aan mij gewoon niet verkopen is. Evenmin als de klimaatzwendel van Al Gore c.s. Toch, zonder ál te ver naar rechts op te schuiven, zou in ieder geval het vanaf nu ferm tegenspreken en tegenwerken van de islam de partij al heel veel kunnen helpen.

    Een eerste wapenfeit zou moeten zijn een terugkomen op de weigering steun te betuigen aan de ‘rollback sharia’-motie van de PVV, of minimaal plausibel te maken waarom deze niet gesteund kon worden tegen het licht van Roel Kuipers kennelijke strategie tegen de sharia.

    De oproep tot sabotage van de God zij dank gepensioneerde senator Schuurman, de uitspraken van André Rouvoet tijdens de kabinetsformatie over Deens Rechts als minst gewenste optie en het onbeantwoord laten van de debatvraag of de joods-christelijke cultuur niet superieur is – het zijn zaken die veel (weggelopen) kiezers nog steeds niet lekker zitten en daarom de CU parten blijven spelen.

    De aangenomen congresmotie om de PVV als een (enigszins) normale partij te beschouwen, is een hoopvol teken. Maar er is meer te doen om het vertrouwen in het uitgewaaierde en dolende electoraat terug te winnen.

  3. PvD says:

    Wat mij betreft is het niet voorbij! Ik zou ook niet in dezelfde termen willen spreken als Remco doet over onze geloofsgenoten (‘dumpen’ en ‘tikkie lomp’). SGP en CU zijn de enige twee partijen die beide de bijbel als uitgangspunt nemen voor de christelijke politiek. Dat feit op zich vereist dialoog: nobelsse oblige!. Geloofsgenoten en politieke bondgenoten zitten in hetzelfde lijf. De gebeurtenissen van gisteren met als resultaat 2 zetels CU en 1 zetel SGP, dat volgens gemaakte afspraken had moeten zijn 3 CU en 1 SGP, zijn eerder triest en droevig te noemen dan lomp. Des te meer als we bedenken dat beide partijen werken in dienst van dezelfde Schepper van hemel en aarde.

  4. Jan Schippers says:

    Wat de historicus Remco schrijft, doet mij herinneren aan de wijze van geschiedschrijving door de secretaris-generaal van de communistische Partij ten tijde van het reëel bestaande socialisme in de periode 1917-1989 in een groot land ten oosten van Nederland.
    Het betoog hangt van halve waarheden en eenzijdige voorstellingen aan elkaar. Ik dacht dat we die methode van geschiedschrijving achter ons hadden gelaten, maar ze blijkt her en der nog springlevend.

  5. Wat SGP-er Jan Schippers schrijft, doet mij dan weer denken aan het wegzetten van een opiniestuk op basis van een niet nader onderbouwde associatie. O wacht, dat is het ook. ;)

    Maar ter informatie: we zijn hier op een discussiesite. Weerwoord is dus zeer welkom. Maar met dit soort losse flodders kan ik niks.

  6. bird says:

    @ Remco,

    Altijd goed als iemand een actuele gebeurtenis duidt. Vele voorbeelden waren mij al ontschoten of volslagen onbekend.

    De kracht van de huidige SGP zit in het feit dat de partij principieel blijft, maar de macht krijgt toegeworpen. Zij denken niet hetzelfde, maar het denken van de PVV en de SGP levert wel hetzelfde resultaat op.

    De CU wilde moderniseren, wilde laten zien toe te zijn aan regeren. Meedoen. Daardoor zijn ze geschoven en nu zitten ze met de gebakken peren. Lijstverbindingen zijn door toedoen van de CU afgeschaft voor de 1e kamer. Dat had ze de gewenste restzetel kunnen opleveren. Meedoen met PvdA en CDA vond men belangrijker.

    Ik heb werkelijk helemaal niks met de SGP, maar respecteer wel hun principiele houding. Daar kan de CU nog wat van leren, al is het te laat.

    @ Jan,
    kritiek geven dat Remco halve waarheden vertelt zonder er ook maar één weerleggen vind ik goedkoop. Dergelijke reacties kunnen mij gestolen worden.

    @PvD,
    It takes two to tango! Ik zie nog niet echt een toenadering van Kees van der Staay gisterenavond. De CU oogst wat zij zoveel jaren heeft gezaaid en de oogst is schraal.

  7. MarkvanH says:

    Hoe kan er sprake zijn van breken door de SGP als het juist de ChristenUnie was die geen lijstverbindingen aan wilde gaan met de SGP? Het ‘bundelingsideaal’ van de CU staat al vaker onder druk van electorale overwegingen (denk Europa) en dat heeft in deze niet uitbetaald.

    Vervelend, maar de SGP niet aan te rekenen.

  8. Remco says:

    Lijstverbindingen kunnen niet eens bij de EK-verkiezingen, dus ik denk dat je ergens verkeerd bent geïnformeerd. Zie de woorden van Van der Staaij gisteren bij KvdB. De SGP wilde alleen samenwerken als zij een 2e zetel zou krijgen, een volstrekt onrealistische eis gezien de electorale verhoudingen tussen CU en SGP.

  9. De SGP heeft in alle vrijheid besloten zichzelf blij te maken met een dode mus. Vraag me af of alle ophef van de kant van de CU-top hierover niet vooral een politiek spel is. De ideale manier om van de SGP af te komen zonder zelf de zwarte piet toegespeeld te krijgen.

  10. bird says:

    @ Remco,
    Dit jaar is de eerste keer dat er geen lijstverbindingen mogelijk zijn bij 1e kamer verkiezingen. Dat wijzigingsvoorstel is door de CU gesteund. Was dat voorstel er niet gekomen, dan had de SGP met de CU een lijstverbinding kunnen aangaan en omdat de CU de grootste restdeler had, was de restzetel naar de CU gegaan.

  11. @bird: Dat was ook te regelen via de regels zoals die er nu zijn, simpelweg als een SGP-er op een CU-er had gestemd gisteren. Als de SGP dát niet wilde, wie zegt dat ze dan wel een lijstverbinding waren aangegaan als dat nog mogelijk was geweest? Je toevoeging is correct hoor, maar overeind blijft dat wat Mark beweert niet kan kloppen.

  12. WH Kolkman says:

    Ideologie of belangenafweging?

    Interessant historisch overzicht. Inderdaad SGP en CU blijven unieke partijen, ondanks hun overeenkomsten en dat kan tot spanning leiden.
    Maar ik weet niet of je de gang van zaken in de 1eK verkiezingen in een al te zwaar ideologisch daglicht moet zetten. Een alternatieve interpretatie is dat de SGP een simpele belangen afweging heeft gemaakt.

    Van de interviews met vd Staaij, Stoop et al (refdag) krijg ik de indruk dat SGP zich heeft gerealiseerd dat om invloed te hebben en eigen programmapunten binnen te kunnen halen, je eerst een strategische onderhandelingspositie moet creëren. En toen men de sommetjes deed, kon dit dus alleen indien de regering (CDA, VVD) met PVV op 37 1eK zetels uit zou komen, zodat de SGP mede 38e zetel kon halen.. En vervolgens lijkt er dus in samenwerking met die partijen strategisch gestemd te zijn om dat te behalen.

    De CU een extra rest zetel gunnen paste niet in dit plaatje. Waarschijnlijk zag men ook te grote risico’s dat de CU zichzelf als een potentiele mede-gedoog partner in de 1eK zou opstellen, gezien de eerdere kritische geluiden van CU voormannen richting Kabinet Rutte / PVV.

    Wat echter nog niet erg duidelijk is geworden is wat de SGP nu concreet heeft binnen gehaald met deze actie.

    Is dit het einde van samenwerking?
    Ik kan me goed voorstellen dat dit wel degelijk als een kras ervaren wordt door de CU, zeker als er in het verleden wel goed samengewerkt is.
    Maar laten we niet vergeten dat in een democratie als de onze, je alleen iets kunt bereiken door met andere partijen samen te werken. Dat geldt uiteindelijk evenzeer voor de CU als de SGP, in de 1eK maar vooral in de 2e K. De vraag die blijft hangen is of de de SGP zich dan veroorloven een potentiele medestander als de CU zwaar teleur te stellen…..

  13. De SGP heeft inderdaad puur praktisch zijn belangen gewogen en gezien dat die via de PVV beter te dienen zijn dan via de CU. Niks mis mee natuurlijk, daar gaat het om in de politiek. Maar wel een breuk met een lange traditie van CU (RPF, GPV) en SGP om geloofsverwantschap zwaarder te laten wegen dan de inhoud.

  14. Rolf says:

    @ Remco, je vergist je m.b.t. de reformatorische zuil. Het duidelijkste signaal is wel dat het RD veel opener en gebalanceerder is geworden. Dat geldt voor de hele zuil. De SGP is verder veel minder rechts dan veel mensen denken. Bekijk hun programma en kijk naar het stemgedrag in het parlement. En die open houding van de EO, CU en ND? Sommigen noemen dat verwateren en daar zit ook wel wat in. Het heeft veel te maken met graag geaccepteerd willen worden door ‘de wereld’ en dat is een illusie.

    Overigens ben ik geen SGP-er. Maar ik vindt de reacties vanuit de CU-top beschamend. Een paar tegenargumenten om aan te tonen dat ook de CU hard heeft gewerkt aan de verwijdering:

    In 2006 na de verkiezingsoverwinning maakt de ChristenUnie als officiële strategie bekend dat er meer afstand genomen zou worden van de SGP. Wij konden wel zonder ze, was de overtuiging.
    Bij de laatste gemeenteraadsverkiezingen heeft de ChristenUnie op lokaal niveau op meerdere plekken eenzijdig de samenwerking met de SGP opgezegd. Dramatisch gevolg was bijvoorbeeld het verlies van de gezamenlijke zetel in Den Haag. Was dat dan zo netjes van de CU?
    Bij verschillende interne besprekingen en bijeenkomsten heb ik gemerkt dat er binnen de top van de CU een diepe aversie bestaat tegen CDA en met name tegen de SGP. Die aversie was vaak van persoonlijke aard. Had bijvoorbeeld te maken met onbenullige dingen als de slimmigheid van de SGP woordvoerder. Die aversie vond en vind ik onbegrijpelijk. Uit het kiezersonderzoek is gebleken dat een flink deel van de achterban daar ook niet gelukkig mee was.
    Gezien die aversie tegen de SGP vraag ik me oprecht af of de CU omgekeerd niet precies hetzelfde gedaan zou hebben gisteren als ze in dezelfde situatie was geweest als de SGP?
    De ChristenUnie heeft vanaf het begin een ‘ramkoers’ ingezet tegen dit kabinet. Ookal zegt iedereen sinds kort dat dat niet zo is en dat het kabinet constructief wordt benaderd, het is gewoon niet waar als je alle communicatie objectief tot je laat komen. De SGP maakt een andere keuze op dat gebied.
    De SGP wordt nu verweten dat zij indirect de liberale VVD steunt of zelfs de PVV. Dat lijkt op het verhaal van de splinter en de balk als je kijkt naar het flirten van de CU met de libertijnen van Groen Links en D66.
    De CU komt zuur over; alsof ze de SGP de invloedrijke positie niet gunnen.

    Wat mij betreft zouden beide partijen gezamenlijk naar de media moeten gaan en samen publiekelijk erkennen dat de reacties op en na maandag niet goed waren en geen voorbeeld zijn van een christelijk getuigenis. Maak duidelijk dat beide partijen weliswaar op onderdelen andere politieke keuzes maken, maar dat het uitgangspunt, de Bijbel, voor beiden gelijk is en dat daarom ook in de toekomst waar mogelijk in onderlinge liefde als christenen samengewerkt zal worden. Zorg er ook voor dat deze houding partijbreed gedragen wordt en dat we ophouden elkaar onderling politieke vliegen af te vangen. Dat zou niet alleen voor beide partijen zelf zuiverend werken, maar zal bovenal ook respect oproepen. Het is tijd om een écht christelijk getuigenis te laten horen dat politieke en persoonlijke verschillen overstijgt.

  15. jannine says:

    boeiende analyse van Remco. wat mij nog bezighoudt is de vraag waarom een partij die vermindering van het aantal koopzondagen tegenhoudt omdat hun ideaal nul koopzondagen is, nu opeens stemt op de macht ipv op haar principes. ik had meer consistentie verwacht. maar kennelijk ruikt de SGP een kans voor theocratie…;-)

  16. bird says:

    @ Remco,

    Je bent wel de onverbetelijke kampioen met je columns. Vorige week bulls-eye met Grettagate met zowel een hoge score op bezoekers als op reacties, et voila! vandaag gaat de SGP-column ook weer dik over de 300 lezers en volop commentaar! Je zorgt voor traffic en debat en dat kan deze site wel gebruiken.

    Volgens mij ga je nog wel voor meer vuurwerk zorgen! Ik hou d’r zo van zou Gerard Joling zeggen!!! :-)

  17. Soms denk ik wel eens: ik heb er geen kracht meer voor. ;) Gretta was trouwens al drie weken geleden, dodenherdenking. Ik schrijf eens in de drie weken voor Opunie.

  18. bird says:

    @ Remco,
    Time flies….zeker als je tentamen hebt!

  19. Rolf says:

    @Remco van Mulligen: Alleen jammer dat de inhoudelijke discussie nu gestopt is.

  20. Willem-Jan Kortleven Willem-Jan Kortleven says:

    Boeiende analyse! Eerlijk gezegd vind ik het rekensommetje aan het slot ook erg interessant. Ervan uitgaande dat het klopt, maakt dat misschien nog wel het meest kernachtig duidelijk dat het beeld van de SGP als principiële getuigenispartij, dat tot dusver breed leefde en dat de partij volgens mij ook graag in stand houdt, bijstelling of aanvulling behoeft. De SGP schrikt er niet (meer) voor terug om een ragfijn strategisch spel te spelen.

    Ik vraag me trouwens met Rolf af wie nu het meest heeft bijgedragen aan de verwijdering. Misschien is het zo dat de SGP nu de knoop doorhakt (al moet ik nog zien wat er in de toekomst gaat gebeuren, als dit kabinet weer weg is), maar ik heb de indruk dat er een fase is geweest in het nabije verleden waarin vooral de CU op meer distantie aanstuurde, ondanks haar ‘bundelingsideaal’. In die zin is de huidige situatie mede een vrucht van wat de CU gezaaid heeft.

    Persoonlijke aversies hebben bij de verwijdering inderdaad een rol gespeeld, aan twee kanten overigens: in een week ‘snuffelstage’ als VWO5-scholier bij de SGP-fractie, meer dan 10 jaar geleden, werd ik onder andere ingelicht over de nare kanten van een paar RPF-ers.

    Overigens heeft Remco mijns inziens wel degelijk een punt als het gaat om de verstrenging binnen de bevindelijk gereformeerde zuil (waar ik zelf uit kom); het relatief recent geformuleerde vrouwenstandpunt is mede een gevolg van die verstrenging (en natuurlijk van het op een gegeven moment aan de orde komen van de voordien nauwelijks overwogen mogelijkheid dat vrouwen lid zouden worden). Die verstrenging is vooral waarneembaar in de Gereformeerde Gemeenten, het grootste kerkverband binnen die zuil. Tegelijkertijd heeft Rolf denk ik gelijk dat het RD opener is geworden, en de SGP is volgens mij ook weleens naar binnen gerichter geweest.
    Ik zie twee mogelijke verklaringen voor deze paradox:
    1) Verschillende organisaties binnen de bevindelijk gereformeerde zuil reageren verschillend op de buitenwereld, waarbij organisaties die toch al weinig met de buitenwereld te maken hadden (kerken), zich steeds meer afschermen, en de frontorganisaties (RD, SGP) opener worden. Een dergelijk verschil bestaat misschien zelfs binnen organisaties: vergelijk de interne partijdiscussies in de SGP en de opstelling van SGP-bestuursleden maar eens met de vrij nuchtere en zakelijke opstelling van de SGP-fracties in de landelijke politiek.
    2) De bevindelijk gereformeerde zuil wordt, na een periode waarin vrij rigide werd gepoogd de zuil overeind te houden en zoveel mogelijk af te schermen van de buitenwereld, nu als geheel wat opener; alleen heeft iedere zuilorganisatie een verschillende snelheid. RD loopt in bepaalde opzichten voorop, kerken en achterban als geheel volgen op enige afstand (moeten eigenlijk nog beginnen met opener te worden).

    Ik heb me inmiddels wel enigszins verwijderd van de kern van de discussie…

  21. ben says:

    Dankbaar voor de open mail van Peter Blokhuis. Daar houd ik van; open en eerlijk de feiten durven noemen. Maar dan snap ik ook gelijk waarom SGP die zetel niet aan links wilde toeschuiven, waardoor rechts slechts op 36 zetels uit zou komen. Dat is toch eerlijk?

    Wij, en dan vooral de ‘jonge honden’ [een uitdrukking van mijn baas, als hij er op wilde duiden dat ze nog zo veel moesten leren in het leven] onder ons, wij dus, hebben te demonstratief voor links gekozen, waar de SGP zegt het kabinet op argumenten te zullen beoordelen en waar mogelijk [zonder verraad aan onze christelijke beginselen] te zullen steunen als het landsbelang daarmee gediend is. Een constructieve houding dus, tegenover de linkse vijandigheid!

    En laten we nou eerlijk zijn; dat we de Heere nog een poosje niet mogen lasteren en dat de heidenen ook op zondag nog een klein poosje heerlijk vrij mogen hebben, en we nog even niet nog schunniger met het doden van onze ongeboren kinderen mogen omgaan, is toch niet een échte aderlating voor rechts?? Zó belangrijk is het nader vormgeven van de verloedering in ons land toch niet? En Pechtold heeft nu toch nog heerlijk ruime stof om zijn christenhaat te blijven spuwen, wat hem weer electoraal gewin op zal leveren?
    Want neem een ding van mij aan: hoe verder in de tijd we komen, hoe vijandiger de lijfeigenen van het rijk der duisternis ons zullen bejegenen hoor! Ooit levert ons voor de leeuwen geworpen worden weer een interessant schouwspel op.
    [doch niet voor jou, hè bird? Jij zal je daaraan toch niet willen verlustigen? Ook al vind je de slachting in het kippenhok wel leuk, zoals ik van je begrijp?]

    Ook ik ben van mening dat naarmate ons christelijk gehalte verder zal afkalven onder invloed van de ‘moderne’ tijdgeest, de links > < rechts afstand van CU en SGP zal toenemen. Ja, ik deel ook de mening dat slechts de Heilige Geest ons weer nader tot elkaar kan brengen. Maar past dat nog wel bij de ‘moderne’ autonome mens?
    [elkeen oordele voor zichzelf ….]

  22. Er is door J.P. de Vries al op gewezen dat de SGP ook in 2003 de CU geen derde zetel gunde terwijl die binnen handbereik was. Ik begrijp Rolfs mening heel goed, maar dit is een zwartepietspel zonder eind. Hoe vaak heeft de SGP de zaak op de spits gedreven door zich te mengen in de kandidatenlijst van RPF/GPV/CU, met de eis om vrouwen te weren? Ik wijs er trouwens in mijn stuk ook op dat de ChristenUnie (of beter gezegd, het begon al bij GPV en RPF) zich harder is gaan opstellen, en ook is veranderd. Op sommige plekken in de CU is er inderdaad een bevooroordeelde afkeer van de SGP – andersom zal dat niet anders zijn, dus dat kan je tegen elkaar wegstrepen. Waar RPF/ GPV m.i. terecht harder zijn geworden, is op het gebied van vrouwenparticipatie in de politiek. Dat is een intern SGP-probleem dat wij ons niet moeten laten opdringen en daar mag je best hard in zijn.

  23. Rolf says:

    @Remco van Mulligen: Helemaal mee eens, vandaar ook mijn oproep in het laatste gedeelte van mijn reactie. Erken de verschillen, doe daar allebei niet zo krampachtig over en ga vervolgens hartelijk samenwerken waar dat wel kan. En politici die dat vanuit een persoonlijk vooroordeel niet kunnen moeten dan maar het veld ruimen.

  24. Mwoah. Iedere politicus heeft ergens wel vooroordeel, of dat nu is tegen GroenLinks of de SGP, maakt voor mij weinig uit. Van mij mogen ze blijven. ;)

  25. ben says:

    Hoewel ik door Kees Theodoor binnen mijn kerk ooit lid van de CU ben gemaakt, is de SGP in ons dorp de grootste en meest logische partij binnen de rechts gereformeerde denominatie. Dat ik nooit lid van die partij ben geworden, is vanwege mijn aversie tegen verplichte cultuurtjes. Ook star vasthouden aan achterhaalde thema’s [vervangingstheologie, zondagsgevangenschap, kledingkleur-voorschriften en zo] is voor mij niet zo aantrekkelijk.
    Nog dommer vind ik echter ‘moderne’ wind van leer, welke doorgaans nog opdringeriger wordt gebracht in de sfeer van: ga jij niet met je tijd mee dan? [ja gezellig samen naar de trendy verd*#$%*, overzie ik dan verdrietig].
    Waar ik bij de ChristenUnie meende een eerlijke open christelijke objectiviteit, ook door de naam uitgedragen, verzekerd te vinden, zie ik vooral bij de smaakmakers juist vaak het tegenovergestelde.

    Ach wat zouden we een ruim herbergzame brede partij van allemaal goedbedoelende christenen kunnen zijn, met een principieel constructieve houding naar welke regering dan ook toe. Maar die rare neiging tot ontkennend wegkijken bij links, kom je toch niet bij de SGP tegen? Zelfs bij een man als Schuurman, [73?] werd die rare houding door de analisten nog waargenomen.

    Heeft de SGP ons echt hun vrouwenstandpunt op willen dringen? Ja van een gezamenlijke lijst weet ik ook wel een voorbeeld. Jammer, want het heeft m.i. weinig met politiek te maken. Hoewel, onze wat ze 25 jaar terug bij mijn rooie baas al onzinnig ‘positieve discriminatie’ noemden, het onevenredig voortrekken van vrouwen over links wat ik vervrouwing noem, leidt toch ook gemiddeld niet naar betere politiek?

    Eerlijk gezegd voel ik mij doodmoe geworden van al die eeuwige scheuringen tussen christenen. De verzwakking daardoor is nu dus weer rekenkundig aan te tonen. Jammer.

  26. Alex says:

    De bottom line van het verhaal werd al duidelijk uit het verhaal van Van der Staaij bij Knevel & Van den Brink, en werd nog eens duidelijk bevestigd door de -bijzonder openhartige- mail van de partijvoorzitter: de SGP kon er blijkbaar niet op vertrouwen dat de CU zou doen wat zij heeft gezegd: wetsvoorstellen van dit kabinet op haar merites beoordelen.

    Het is duidelijk dat dit kabinet de SGP zeer lief is, en daar kan ik me van alles bij voorstellen (beter dit dan het enige geloofwaardige alternatief van Paars-plus), maar er is blijkbaar een groot wantrouwen richting de CU:

    V/d Staaij sprak zich uit tégen de politisering van de Eerste Kamer, en duidde in één adem een stem op de CU als een ‘oppositionele stem’. Daar kun je maar één conclusie uit trekken: hij is bang dat de CU wèl politiek zou bedrijven in de EK.

    Daar was ook wel reden voor: CU ex-senator Schuurman heeft het principiële anti-PVV vuurtje wel erg hoog opgestookt en heeft de SGP dus in elk geval voer gegeven voor die gedachte, maar V/d Staaij gaf in K&vdB ook aan dat de houding van de CU sinds het aantreden van het kabinet positiever is geworden. Die ontwikkeling had hij ook kunnen honoreren door alsnog -zoals gebruikelijk- de restzetel aan de CU te doen toevallen.

    De reden is dan op zijn positiefst geformuleerd een kennelijk gebrek aan vertrouwen, maar als ik sommige reacties op de RD-site lees en V/d Staaij op televisie voor het oog der natie oud zeer zie oplepelen over gemeenteraadsverkiezingen, is het woord ‘wraak’ ook niet ver weg.
    Ik denk dat Remco gelijk heeft dat dit de uitkomst is van een lang proces van verwijdering. En dan blijft er niet veel over behalve de constatering “sometimes you’re the hammer, sometimes you’re the nail”.

  27. Rolf says:

    @Remco van Mulligen: Ja, bij het ND vonden ze een ondertekening met alleen ‘Rolf’ toch niet voldoende :)

    Bedankt voor het compliment. Veel positieve reacties, gelukkig ook van mensen waarvan ik weet dat ze het inhoudelijk als het gaat over de relatie SGP-CU niet helemaal met mij eens zijn. Dat is ook wel wat ik hoopte te bereiken.

    Een enkele reactie heb ik gehad van iemand die op basis van mijn artikel concludeerde dat ik alle ‘schuld’ bij de ChristenUnie leg. Dat is dus niet zo. Ik weet niet wie de meeste schuld heeft en ik ben eigenlijk na alles wat er gebeurd is ook niet meer zo geïnteresseerd in die vraag, omdat die niet bijdraagt aan een oplossing.

  28. Ralf says:

    @Alex: Ik ben niet met je eens dat Paars-Plus het enige geloofwaardige andere alternatief was.
    Een middenkabinet CDA-PvdA-VVD, eventueel aangevuld met GL of D’66 had ook gekund, maar dan hadden een aantal mensen binnen CDA en PvdA over hun eigen schaduw heen moeten springen. de angst was toen vooral dat Wilders dan helemaal een anti-establishmentpartij had en alle partijen bang waren om leeggegeten te worden.

    Ik las gisteren overigens nog een “reconstructie” in het RD over deze zaak. Conclusie van mij is dat beide schrijvers beter gewoon het partijblaadje van de SGP kunnen gaan volschrijven want het was een tamelijk eenzijdig stuk dat de schuld vooral bij de CU neerlegt.

  29. Rolf says:

    @Ralf: In mijn artikel waar Remco naar linkt hierboven schrijf ik onder meer dat ik mij verbaas: “over journalisten van christelijke kranten die christelijke politici de morele maat nemen terwijl ze zelf qua samenwerking ook niet echt het goede voorbeeld geven.”

    Blijkbaar is het als christen moeilijk om het eigen belang en de eigen mening ondergeschikt te maken aan een hoger ‘belang’. Of je nu journalist bent of politicus. Dat hebben we de afgelopen dagen wel gezien. Terwijl de Opdracht zo helder is.

  30. Ralf says:

    @Rolf: De Opdracht?
    Gewoon CU stemmen? ;)

  31. Alex says:

    @Ralf,

    Je legt het m.i. zelf al uit: elke combinatie met zowel CDA als PvdA was volstrekt ongeloofwaardig geweest. En als je naar de doorgaande bitterheid tussen beide partijen kijkt, zal het ook nog wel even duren voordat die twee weer ‘over hun eigen schaduw heen kunnen springen’.

    Daarnaast -en ook die haal je zelf al aan- was het voor het CDA onmogelijk om zónder de PVV te gaan regeren. Heel het Zuiden liep over van CDA naar PVV, dus in die omstandigheid alsnog de PVV uitsluiten, zou zelfmoord voor die partij zijn. Daarom was ook de vijfpartijenvariant zónder PvdA (VVD/CDA/D66/CU/GL) -die ik op zich het sympathiekst zou vinden- onmogelijk. Naast de CU was er bij mijn weten ook geen andere partij die dat een reële optie vond, bij D66/GL is de aversie tegen CU (en nog meer richting CDA denk ik) ook groot.

    CDA kon niet met PvdA en niet zonder PVV. Vandaar dat er behalve Paars-plus en het huidige kabinet geen reële opties waren.

  32. ralf says:

    @Alex: Je noemt hier een aantal punten tegen andere combinaties maar die waren en zijn er ook voor deze combinatie. Het gaat om een ferme wil, om Lubbers maar eens te parafreseren. Het CDA ging niet voor niks rollebollend over straat.
    Zo logisch is deze combi dus niet.

  33. Alex says:

    @Ralf,

    Ik heb nog geen enkel rationeel argument tegen de huidige combinatie gehoord, alleen angstbeelden voor de verderfelijke invloed van Wilders en voor de instabiliteit van een minderheidskabinet. Maar het tegendeel blijkt waar: de democratie is in jaren niet zo open en levendig geweest, en er is meer ruimte dan ooit voor de oppositie om invloed uit te oefenen. En bovendien: wanneer heeft een méérderheidskabinet voor het laatst succesvol de eindstreep gehaald?

    De argumenten tegen waren slechts gebaseerd op angst- en doembeelden, en op een onderbuik-aversie tegen de PVV. ‘Het CDA’ ging ook niet rollebollend over straat. Een deel van de oude partij-elite maakte een hoop demagogische herrie, maar de realistische lijn van Verhagen werd gesteund door bijna 70% van het congres en (belangrijker) meer dan 80% van de CDA-kiezers. Valt dus allemaal wel een beetje mee. Zoals ook de CU aanvankelijk veel te groot alarm sloeg (Schuurman), maar inmiddels de constructieve modus weer gevonden heeft en daar (zo bleek uit recent onderzoek naar binnengehaalde moties) het meest succesvol in is van alle partijen.

    En zo zijn we weer on-topic: ik begrijp waarom de SGP initieel wantrouwig was tov de wil van de CU om het kabinet constructief tegemoet te treden, maar een half jaar verder heeft de partij de goede houding toch echt wel gevonden – daarom moet er vanuit de SGP wel iets meer aan de hand zijn dan een ‘verschil van appreciatie van dit kabinet’.

  34. ralf says:

    @Alex:
    Wel Rationeel gezien vind ik het gewoon een fout rechts kabinet die niet echt durft te hervormen in het pensioenstelstel en de woningmarkt.

    Verder ben ik het niet met je eens dat de mensen binnen het CDA die tegen waren deel uitmaakten van de oude elite. ik ken genoeg CDA-ers die niet tot die elite behoren en op zijn zachtst gezegd niet zaten te springen om deze coalitie.
    ik vermoed dat “het land moet geregeerd worden” de doorslaggevende factor is bij jouw 80% en dat lijkt mij niet de meest enthousiaste insteek.
    Dat een erkend erudiet persoon als Klink gaandeweg de onderhandelingen tot een ander inzicht kwam moeten we daarbij ook niet onderschatten.
    Wat betreft je laatste punt geef ik je groot gelijk.

  35. Alex says:

    @Ralf,

    Mbt gebrek aan hervormingen door dit kabinet, zijn wij het volgens mij eens – zie mijn recente bijdragen op deze site over belastinghervorming en het H-woord. Maar kritiek op individuele maatregelen (of het gebrek daaraan) is iets anders dan kritiek op de samenstelling van het kabinet als zodanig.

    Ieder kan zijn voorkeur hebben mbt samenstelling van een kabinet (en van de twee opties die naar mijn inzicht reëel waren, vind ik het huidige kabinet de beste), maar dat is volgens mij niet waar deze discussie over gaat.

    De SGP was blijkbaar bang dat de CU juist vérder zou gaan dan dit kabinet op haar merites beoordelen, zoals ze dat bij elk ander kabinet ook zou doen. Met name ex-senator Schuurman heeft m.i. voor die angst ook wel aanleiding gegeven, door enorme spookbeelden op te roepen van wat er met de PVV aan boord van de samenleving zou worden.

    Ik vond, en vind nog steeds, dat hij zich hierbij niet baseerde op argumenten maar op onderbuikgevoelens – precies wat wij de PVV altijd verwijten. Net zoals Ab Klink -alle goeds wat je over hem kunt zeggen niet te na gesproken- uiteindelijk afhaakte op iets ánders dan het politieke resultaat. Hij stond achter het regeer- en gedoogakkoord dat was gesloten, maar haakte af vanwege het verschil in ‘achterliggende motivatie’ tussen CDA en PVV. Dat vond en vind ik een raar, irrationeel standpunt. In de politiek verschilt je motivatie altijd, maar je vindt elkaar op concrete resultaten. SGP en D66 hebben een totaal andere motivatie om te komen tot een ‘leefvormneutraal’ belastingstelsel, maar vinden elkaar in de concreet voorgestelde maatregelen. Dat is politiek, en daar betalen wij volksvertegenwoordigers voor. Niet om schone handen te willen houden t.o.v. elkaars ‘achterliggende motieven’, maar om concrete resultaten te bereiken, ook met je politieke tegenstanders en tegenpolen. Dáárom -en niet persé vanwege alle maatregelen die dit kabinet neemt- heb ik liever de vuile handen van Verhagen dan de smetvrees van Klink. Omdat er niets zo slecht is voor de democratie als een cordon sanitaire.

    Maar -zie mijn reactie hierboven- de CU heeft sinds het trompetgeschal van Schuurman gelukkig de constructieve modus weer gevonden. Ik denk dat ik juist daarom wel teleurgesteld ben dat de SGP die beweging niet heeft gehonoreerd.

  36. Moi (CDA-lid) says:

    Ik vind het goed dat de SGP het kabinet aan een meerderheid helpt in de Eerste Kamer. Zo zal de SGP de al te harde bezuinigingsmaatregelen op de zorg, sociale werkplaatsen en de Wajong wel fors moeten weten af te zwakken. Dit akelig rechtse Vrijmetselaarskabinet pakt echt de zwaksten in de samenleving, de chronisch zieken, gehandicapten en ouderen! Als ik zie wat dit kabinet Bruin I van plan is met de PGB, de WSW en de Wajong!

  37. diar says:

    Politieke islam en kafirs doctrine.

    Grote groepen van Turken, Marokkanen en Somaliërs noemen Nederlanders “kafir” . Een moslim is ten strengste verboden om religieuze interactie met een “kafir” hebben, behalve pogingen tot bekering. Volgens de ideologie van de politieke islam, wordt onderscheid gemaakt tussen een moslim en een niet-moslim: de “kafir” die dit stempel krijgt opgedrukt is een Nederlander. Het concept “kafir” heeft dus betrekking op een niet-moslims. Hoe achterlijker deze massa hoe groter de toewijding en het bijhorend fanatisme. Vandaag staan ze ten schande omwille van de agressie tegen de dieren in naam van de slachtfeest! Diep triest wat er deze dagen met al die miljoenen dieren gebeurd! Barbaarse massahysterie onder de naam van “offerfeest” en hun achterlijke miljoenen criminelen dienen zich te schamen voor al dit dierenleed!
    Het is verrassend hoe veel van in Nederland wonende Moslims, Nederlanders als hun ware vijand noemen. Tijdens offerfeest wordt in veel moskeen over de “kafir’s” gesproken, verbod op de rituele slachting van dieren wordt als argument gebruikt om nog meer Moslims te organiseren. Imams noemen Nederlanders “kafir”. De politieke islam heerst nu ook in Nederland. Ze noemen de Nederlanders hun directe vijanden, Moslims discrimineren openlijk. islamitische wangedrag wordt door de blinde politicus als een soort godsdienstuiting verklaard. van CDA, PVDA, D66 en GL mogen ze voor altijd discrimineren! “….kijk naar je omgeving, er zijn enkele homo’s en bejaarden achtergebleven, moeten we ons met deze mensen integreren?”, zegt Imam A. Karim. Deze imam weet heel goed dat er veel Nederlandse politicus achter hem staan…Blijkbaar zit de vijand niet in de woestijnen, deze jihadisten streven ernaar de Europese samenlevingen zo snel mogelijk te ontwrichten. Ongeveer 80% van de activiteiten is gewijd aan de zeer vijandelijke “kafir” en die staat in alle moskeen centraal. De militante islamitische groepen die zich als gematigd manifesteren, vinden steeds meer steun onder de Moslim migranten. Door deze doctrinaire verbreiding zijn er grote spanningen, het opkomend Islamisering in Nederlandse steden, de explosieve opmars van de krachten achter vijfde colonne van 2 miljoen Moslims wordt zeker het verval van de maatschappij.
    Middels migratie van de geïndoctrineerde moslims is nog niet gestopt. Naast de Turken en Marokkanen stromen ook brutale Somaliërs, Bulgaarse Moslims binnen. Hierdoor het aantal islamitische “gebedsruimtes” en moskeeën groeit nog steeds. Ook zijn gebedsruimtes binnen Nederlandse Universiteiten afgedwongen, evenals gescheiden loketten, taallessen en inburgeringcursussen etc. Er zijn veel Islamitische scholen bijgekomen. Vanaf het begin hebben de moslims veel volkeren overvallen, gekoloniseerd en waar mogelijk geïslamiseerd en hun productiviteit in de vorm van belastingen uitgebuit.
    Islam bewijst constant geen godsdienst te zijn maar een onredelijke, onvrije, enge, strenge ideologie, waaruit ontsnappen levensgevaarlijk is. Als we naar alle moslimlanden kijken zien we, vervolging, discriminatie, eenzame opsluiting, moord, verbanning en noem maar op. bijna alle Arabische landen zitten continue in oorlog met de buurlanden. Turkije zegt openlijk dat alle buren vijanden zijn.
    Een moslimvrouw die de hoofddoek draagt, draagt de vlag van de islam. De helft van de bevolking zit gesluierd thuis, de andere helft is 5 maal daags bezig een ernstige hernia op te lopen. Het is de hoofddoek die de maat aangeeft voor het verschil tussen de islam en het westen. De moslimvrouw zegt openlijk dat de westerse beschaving onaanvaardbaar voor haar is, dat ze een ziekte is, een pest voor de mensheid, en dat alleen de islam de mens waardigheid kan geven. Het gevaarlijkste van de Islam is dat als die ideologie de overhand krijgt, alle vooruitgang stopt. Het is tijd om ons heel erg goed voor te bereiden op het allerergste.

    De vrijheid als kern van de Europese verlichting bestaat niet in de islam. Europa heeft in een moeizame strijd afscheid genomen van het idee van de almachtigheid van een religie. De niet-moslim is volgens de islam een onvolmaakt mens, kritiek op moslims is verboden en het verlaten van de islam wordt met de dood bestraft. En deze religie hebben we de kans gegeven zich binnen 30 jaar definitief in Europa te vestigen…De strijd tussen het Westen en de Islam is namelijk al heel oud en laait met tussenpozen telkens weer op. Deze strijd vergt bovendien echte offers en leidt tot veel leed, zeker ook aan Westerse kant.
    Wanneer er meer moslims zijn, dan niet moslims transformeert een democratie in een theocratie. Islam is de grootste bedreiging voor vrije landen…Deze bezadigde, oude heren vergeten, dat deze Moslims die ze nog steeds binnenhalen een nucleaire wapens worden, ook onder hun voeten. De eeuwenoude indoctrinatie van mensen in de islam zit in hun DNA. Generatie op generatie is geleerd dat islam hun identiteit is. Hun binding met familie, stam en hun verleden. Dat is nog eens iets anders dan fascisme en communisme. Oude garde die zich elite noemt maakt een fatale denkfout door te denken dat islam uiteindelijk zal wegsmelten.
    Europese politici hebben bewust de ogen gesloten. Het is juist de islamitische wereld en met name de Turks Islamitische AKP en Arabische Broederschap die het westen niet alleen als een bedreiging ziet, maar juist als een potentiële vijand, waarin maar één antwoord mogelijk: demografische explosie moslims via de baarmoeder, prediking en oproepen tot invoeren van Turkse Arabische cultuur.
    Hoe lang mogen Saoedi-Arabië, Turkije, Pakistan, Marokko en Somalië openlijk de moslims in Europa aansturen?
    Dictatoriale moslimlanden hebben door hun oliedollars decennia lang de politiek georganiseerde islam in Europa met veel geld verzorgd, vooral de Moslimbroederschap en AKP componenten Fetullah, rabita, diyanet en Milli Gorus profiteerden daarvan. De directe inmenging van Turkije en Marokko in de lotgevallen van de moslims echter is voor de toekomst nog veel gevaarlijker.
    Nederland heeft het recht zijn eigen cultuur te behouden en dient zich niet gedienstig neer te leggen bij middeleeuwse opvattingen die het westen eeuwen terug al heeft overwonnen. Evolutie is vooruitgang dan zet je de klok geen eeuwen terug door lieden te volgen die een verschrikkelijk “systeem” van onderdrukking/onderwerping aanhangen.

  38. Karcy says:

    A piece of erudition uinkle any other!